پەیوەندی bergeh.com@gmail.com

رێیا راست ھەڤالێن راست

رێیا راست ھەڤالێن راست

ل سه‌ر پرسا ڕێ و هه‌ڤالتیێ گه‌له‌ک گۆتنێن واته‌دار هه‌نه‌. ڕێ و هه‌ڤال ژ هێلا ئه‌خلاق دا و د ئاستا داوی ده‌ هه‌ڤدوو تمام دکن. ڕێ ژ بۆنا کو مرۆڤ بگەھن ئارمانجێن خوه‌ گه‌له‌ک گرنگه‌. هه‌ڤال ژی وەسا نه‌. گاڤا کو ڕێ و هه‌ڤالتی ل هه‌ڤدوو نه‌کن ئارمانج د داوی ده‌ ڤالا ده‌ردکه‌ڤه‌. ڕێیا ڕاست دڤێ ب هه‌ڤالێ ڕاست ڕا ده‌ستپێبکه‌. گاڤا کو ڕێ نه‌ ڕاست به‌، چقاسی هه‌ڤالێن مرۆڤان هێژا بن ژی، د داویێ دا بسه‌رکه‌تن نه‌ پێکانه‌. ژ به‌ر ڤێ ڕاستییێ ژی کورد دبێژن: بلا ڕێ به‌، بلا دوور به‌!

دیسا، گاڤا کو هه‌ڤال نه‌ ڕاست بن، ڕێ جقاسی ڕاست به‌ ژی بسه‌رکه‌تن پێکان نابه‌. گاڤا کو ڕێ و هه‌ڤال ل هه‌ڤدوو نه‌کن، ئارمانج به‌رئاڤێتی دبه‌، ده‌مۆرالیزه‌بوون پێش دکه‌ڤه‌ و قه‌یسپارێزی ڕه‌هێن خوه‌ به‌ردده‌ ناڤا خوینا مرۆڤان. ب دۆزێ ڕه‌ خائینتی دبه‌ هه‌لوه‌سته‌کا ژ ڕێزێ و خه‌باتا کو ژ بۆنا ئارمانجه‌کا مه‌زن تێ کرن ب وه‌ختێ ڕا ده‌فۆرمه‌ دبه‌. ما کورد نابێژن؛ هه‌ڤالێ خوه‌ ژ من ڕه‌ ببێژه‌، ئه‌ز ژ ته‌ ڕه‌ ببێژم کا تو کیی! ئانگۆ کورت و کورمانجی دڤێ هەم ڕێیا مرۆڤان ڕاست به‌ و هەم ژی هه‌ڤالێن مرۆڤان ڕاست بن.

وێ گاڤێ سه‌رکه‌فتن د خه‌باتا نه‌ته‌وی ده‌ ته‌که‌ز پێکان دبه‌!

تێ زانین کو هه‌موو زمان و مله‌ت ل گۆرا ئه‌خلاق و ته‌جرووبه‌یێن خوه‌ د ڤی واری ده‌ هنده‌ک دیتنان، پیڤانان، شیره‌تان فۆرموله‌ دکن. میناک؛ گاڤا کو ڕێیا مرۆڤان پرسا نه‌ته‌وی به‌، دڤێ مرۆڤ هه‌ڤالێ خوه‌ ژی ل گۆرا ڤێ ڕاستییێ هلبژێره‌. ژ به‌ر کو نه‌ته‌وایه‌تی ژ بۆنا کوردان پرسا مان و نه‌مانێ یه‌. گاڤا کو دۆز ئه‌وقاسی گرنگ به‌، دڤێ هه‌ڤالێن کو مرۆڤ ب وانا ڕه‌ ده‌ردکه‌ڤه‌ سه‌ر ڕێ ژی، ب قاسی ڕێ گرنگ بن. دۆزا نه‌ته‌وی دڤێ ب هه‌ڤالێن نه‌فسبچووک، فه‌داکار، خه‌باتکار و ژێهات ڕه‌ برێڤه‌ بچه‌. ب هه‌ڤالێن کو دکارن به‌رسڤا ڕه‌وشێن زه‌خم و یێن کو نه‌ ل گۆرا دلێ مرۆڤان بن ژی، مرۆڤ دڤێ ب مرۆڤێن وەسا ڕه‌ ده‌رکه‌ڤه‌ سه‌ر ڕێ. ئه‌ڤ هه‌ڤال کاربن ب ڕێبازێن هه‌ڤکاریێ، هه‌ڤبه‌شبوونێ، سه‌رپه‌ره‌شتیێ پێشییا ته‌ڤگه‌را خوه‌ ڤه‌کن و ژ بۆنا پێشخستنا دۆزێ بریارێن پێویست کاربه‌ بدن. مرۆڤێن کو وه‌که‌ تۆلتاژییان نکاربن نێچرێ بکن و نه‌ ژی بکاربن درنده‌یان بقه‌ورینن، نکاربن دو گۆتنێن برێکووپێک ببێژن، د وارێن پێوست ده‌ نکاربن پێشکێشیێ بکن، ئانگۆ تایبه‌تمه‌ندیێن وانا یێن سیاسی و جڤاکی نه‌بن، ئه‌و دێ چما بکه‌ڤن ناڤا کادرۆ و پێشه‌نگێن ته‌ڤگه‌را نه‌ته‌وی؟

ما ته‌ڤگه‌را نه‌ته‌وی گوهه‌ر و هه‌وشیکێ نه‌کرکێرا یه‌؟

دیسا گاڤا کو ئارمانجا مرۆڤان ده‌مۆکراسی، ئازادی، وه‌کهه‌ڤی، سه‌ربخوه‌بوون به‌، دیسا دڤێ مرۆڤ هه‌ڤالێ خوه‌ ل گۆرا ڤێ ڕاستیێ هلبژێره‌. گاڤا کو مرۆڤ د خه‌تا خوه‌ ده‌ هه‌ڤالێ که‌د و ژێهاتبوونێ به‌، مرۆڤ ب که‌دخوووران و نه‌کرکێران ڕه‌ نکاره‌ بگەھە‌ چ مه‌قسه‌د و مرادان! ما گاڤا کو دز ببن به‌رپرسێ مالی و بودچه‌یا هه‌ڤبەش، وێ چاوا باوه‌ری دناڤا ته‌ڤگه‌ران ده‌ ئاڤا ببه‌؟ گاڤا کو مرۆڤ هه‌ڤالێ خوه‌ ژ ناڤا گه‌نده‌ل، نه‌کرکه‌ر و قه‌رپالان هلبژێره‌، ڕێیا مرۆڤان چقاسی ڕاست به‌ ژی، سه‌رکه‌فتن نابه‌ نه‌سیبێ چ مرۆڤان…

هه‌تا نووها ته‌ڤگه‌را کوردان یا سیاسی نکاربوو خوه‌ باش ژ مانتقێ بازرگانیێ و به‌رژه‌وه‌ندیێن شه‌خسی بدوور بخینه‌. ته‌ڤگه‌را نه‌ته‌وی هه‌تا نووها نکاربوو باش خوه‌ ژ مرۆڤێن شه‌لاف، گه‌لاج و قه‌رپالی بدوور بخینه‌. دڤێ مرۆڤ باش زانبه‌ کو دۆزا نه‌ته‌وی دڤێ کاربه‌ خوه‌ ژ بار و تخووبێن که‌سایه‌تیێ ده‌رباس بکه‌، ببه‌ نه‌ته‌وی و به‌رژه‌وه‌ندیا نه‌ته‌وا خوه‌ د سه‌ر به‌رژه‌وه‌ندیێن شه‌خسی ڕه‌ بگره‌. ل مقابلی شه‌رت و مه‌رجێن دژوار دڤێ مرۆڤ بێشک کادرۆیێن بخوه‌ باوه‌ر و شه‌خسیه‌ت ده‌رخینه‌ پێش…

لێ ئه‌م باش دزانن کو گه‌له‌ک جاران ل کوردستانێ سیاسه‌ت ل گۆرا به‌رژه‌وه‌ندیێن شه‌خسی و مالباتی هاتیە مه‌شاندن. ئه‌م دزانن کو سییاسه‌ت و هه‌ڤالتی نه‌ ل گۆرا تایبه‌تمه‌ندیێن کو ژ مه‌ تێ خوه‌ستن ب ڕێڤه‌ چوو یه‌. مرۆڤێن کو د جڤاتا کوردان ده‌ بکێری دیا خوه‌ و باڤێ خوه‌ نه‌هاتنێ، نکارن کلۆچێن دو بزنان ژ هه‌ڤدوو جدا بکن، نکارن که‌ڤره‌کی ده‌ینن سه‌ر که‌ڤره‌کی، ژ بۆنا هنده‌ک کورتێلان بده‌ست بخینن دکه‌ڤن ناڤا ته‌ڤگه‌رێن سیاسی، د ئاسته‌که‌ به‌رته‌نگ ده‌، د لڤاندنه‌که‌ نزم ده‌ مەلەڤانیا دکن و خوه‌ وه‌که‌ نه‌ته‌وپارێز و ده‌مۆکرات نیشان ددن! خوه‌ ل دۆرا هنده‌ک سه‌رۆک و هه‌ڤالێن نه‌کرکێر ڤه‌دهه‌وینن و قووره‌تیێن بێهه‌مپا دکن! خه‌ما وانا نه‌ دۆزا مه‌زنه‌. نه‌ کوردستانه‌. ئه‌و ته‌نێ وه‌ختێ خوه‌ ب به‌تالی ده‌رباس دکن و ل به‌ندی سفرا حازرن! ژ وان بپرسن؛ ما تو ب کێری چ تێ، وێ ببێژه‌؛ ئه‌ز نه‌ته‌وی مه‌! تو چ کاری دکی؛ وێ ببێژه‌؛ ئه‌ز نه‌ته‌وی مه‌! ته‌ هه‌تا نووها چ کریە، وێ ببێژه‌؛ ئه‌ز نه‌ته‌وی مه‌! ته‌ چ خزمه‌ت د وارێ زمان، ئه‌کۆنۆمی،کولتور، بازرگانی و سیاسه‌تێ ده‌ کریه‌؟ وێ ببێژه‌؛ ئه‌ز نه‌ته‌وی مه‌!

ئانگۆ ل جه‌م وانا نه‌کرکێری بوویه‌ نه‌ته‌وایه‌تی!

ل هه‌ر چار نکارێن کوردستانێ ئه‌ڤ هه‌ڤالێن سه‌ختە و نه‌کرکێر بوونه‌ ئاسته‌نگ ل هەمبه‌ری دۆزا نه‌ته‌وی و د پراکتیکا خوه‌ ده‌ بێحه‌مدێ خوه‌ خزمه‌ت ژ دژمنێن وه‌لاتێ مه‌ ڕه‌ دکن. دوھی ژی وەسا بوو، ئیرۆ ژی وەسایه‌. د دیرۆکا ته‌ڤگه‌را نه‌ته‌وی ده‌ یێن کو بوونه‌ ئاسته‌نگ هه‌رگاڤ ژ ناڤا ته‌ڤگه‌رێ ب خوه‌ ده‌رکه‌تنه‌. ئانگۆ کورمێ دارێ ژ دارێ یه‌! ل دیرۆکا مه‌ یا دو سه‌دسالێن داوی هوور و کوور ببن و هوونه‌ بهێسانی پێرگی وان که‌سێن ولۆ ببن.

ژ بۆنا کو کورد بنکه‌تنێن خوه‌ یێن دیرۆکا دوباره‌ نه‌کن، ژ بۆنا کو د دۆزا نه‌ته‌وی ده‌ چه‌وتیێن مه‌ دوبارا نه‌بن دڤێ ئه‌م هه‌ڤالێن ڕاست ژ بۆنا سیاسه‌تا نه‌ته‌وی ده‌رخینن پێش. مرۆڤێ کو هشمه‌ندیا نه‌ته‌وی و سیاسی ب وانا ڕه‌ نه‌ به‌، ئه‌و ئێ چما د ناڤا کادرۆیێن نه‌ته‌وی ده‌ ژ خوه‌ ڕه‌ جھ ببنن؟ ته‌ڤگه‌را نه‌ته‌وی به‌ریا هه‌موو تشتی دڤێ ته‌ڤگه‌ره‌که‌ کادرۆیێن نه‌ته‌وی به‌! ئه‌ڤ مرۆڤ دڤێ خوه‌دیێ تایبه‌تمه‌ندیێن دییار بن، دڤێ کاربن ئه‌شکه‌ره‌ خوه‌ د واره‌کی جڤاکی و سیاسی ده‌ ڕه‌ئالزه‌ کربن. ئه‌ڤ هه‌ڤال هه‌که‌ ب کێری ده‌فه‌ بێن، هه‌که‌ ب کێری زرنێ بێن، هه‌که‌ ب کێری که‌مانچێ بێن، هه‌که‌ ب کێری ته‌نبوورێ بێن، هه‌که‌ زانبن ب کێری گۆڤه‌ندێ وه‌رن، ئان ژی ده‌نگبێژ بن دڤێ ئه‌ڤ تایبه‌تمه‌ندیا وانا ژێ هێلا ته‌ڤگه‌را نه‌ته‌وی ده‌ هاتبه‌ په‌ژراندن. د وارێ سیاسه‌ت و نه‌ته‌وایه‌تیێ ده‌ دڤێ ئه‌ڤ مرۆڤ خوه‌دیێ تایبه‌تمه‌ندیێن دییارکربن. ئانگۆ هونه‌رمه‌ندییا وان یا سیاسی و جڤاکی د ناڤا کوردان ده‌ دڤێ ئه‌شکه‌ره‌ بووبه‌ و ژ هێلا کادرۆیێن نه‌ته‌وی ڤه‌ ژی هاتبه‌ دیتن.

گاڤا کو قه‌رپال و چه‌کوور ب هێسانی بوون کادرۆیێن سیاسی، ته‌که‌ز وێ د ڤی ماستی ده‌ موویه‌ک هه‌به‌!

هەلبه‌ت د وه‌لاتێ مه‌ ده‌ جھ ژ نه‌کرکه‌ران، چه‌کووران و قه‌رپالان ڕه‌ ژی هه‌یه‌! ئه‌و ژی ئه‌ولادێ کوردستانێ نه‌! ئه‌ز نه‌ ل دژی وانا مه‌، ئه‌ز ل دژی ڤێنا مه‌ کو ئه‌ڤ ببن کادرۆیێن سیاسی و ببن دووڤه‌کێن سه‌رۆکێن نه‌کرکێر!

سه‌رۆکێن کو هه‌موو کورد دزانن کو ئه‌و وه‌که‌ تۆلتاژییانه‌، ته‌نێ دزانن خوارنه‌ بخووون، ژ خوه‌ ڕه‌ ل جیهه‌کی خوه‌ش بگه‌رن، ل به‌ر مره‌کێن داگیرکه‌ران پۆرێ خوه‌ شه‌کن، بدووڤ گه‌پان ده‌ بن، زانبن خوه‌ ل هه‌ر ده‌ڤه‌ران ڤه‌پارمینن، نه‌ ب کێری نێچرێ بێن و نه‌ ژی دکاربن دۆزا خوه‌ ژ درنده‌یێن داگیرکه‌ر و سییاسه‌تا چه‌وت ژی بپارێزن! ما سه‌رۆکاتی ولۆ ئه‌رزانه‌!

شه‌ره‌فخان جزیری

03.04.2019