پەیوەندی bergeh.com@gmail.com

شێلادزێ و باشورێ لبنانێ

شێلادزێ و باشورێ لبنانێ

د دلێ هه‌ر کورده‌کی/ێ دا کوردستانا مه‌زن هه‌یه‌ ، د دلێ هه‌ر کورده‌کێ وه‌لاپارێز دا کوردستان یه‌ک پارچه‌یه‌ و کورد یه‌ک نه‌ته‌وه‌یه‌. خه‌ونا هه‌موو کوردان ئه‌وه‌ ڕۆژه‌ک بێ کوردستانا مه‌زن ببه‌ ده‌وله‌ته‌ک سه‌ربخوه‌. لێ ڕه‌وش و واقع  تشته‌ک دن ژ مه‌ ڕا دبێژه‌ و ڕاستیه‌ک دن داتنینه‌ به‌ر چاڤێن مه‌.

د واقعێ هه‌یه‌ دا کوردستان چار پارچه‌یه‌ و هه‌ر پارچه‌یه‌کێ د هه‌موو واران دا تایبه‌تمه‌ندیا  خوه‌ هه‌یه‌، هه‌ر پارچه‌یه‌ک ژ ئالیێ دژمنه‌ک ڤه‌ هاتیه‌ داگیر کرن و هه‌ر ده‌وله‌ته‌که‌ داگیرکه‌ر ژی تایبه‌تمه‌دیا خو ھه‌یه‌، عه‌ره‌ب، ترک و فارس.

خه‌بات و ته‌کۆشین ژی دڤێ ل هه‌ر پارچه‌یه‌کێ ل گۆر تابه‌تمه‌دبیا وێ پارچه‌یا کوردستانێ به‌ و کوردێن هه‌ر پارچه‌یه‌کێ دکارن بریارا خوه‌ بدن و چاره‌نڤیسا خوه‌ دیار بکن.

کا چاوا پرسا فه‌له‌ستینێ ل باشورێ لبنانێ چاره‌سه‌ر نه‌بوو، کا چاوا ده‌وله‌تا فه‌له‌ستینێ ل باشورێ لبنانێ ئاڤا نه‌بوو، ئها وسا ژی پرسا کورد ل باکورێ کوردستانێ ل شێلادزێ و ل باشورێ کوردستانێ چاره‌سه‌ر نابه‌. لێ دێ پرسگرێکا هێشتا ئالۆزتر و کوورتر بکه‌.

ته‌ڤگه‌را ڕزگاریخوازا فه‌له‌ستنینێ ب سالان ل باشورێ لبنانێ خوه‌ مه‌خل کربوو و ب سالان ژ باشورێ لبنانێ ئێریشی سه‌ر ئیسرائیلێ دکر. ل حه‌زیرانا سالا 1982ێ  له‌شکه‌رێ ئیسرائیلێ باشوورێ لبنانێ دوورپێج کر و داخواز کر کو ته‌ڤگه‌را ڕزگاریخوازا فه‌له‌ستینێ ژ باشورێ لبنانێ ده‌رکه‌ڤه‌. به‌ری شه‌ر ده‌ست پێ بکه‌ و له‌شکه‌رێ ئیسرائیلێ بکه‌ڤه‌ باشورێ لبنانێ، سه‌رۆکێ ئەمریکایێ یێ وێ ده‌مێ،  ڕۆنالد رێگن، نوونه‌رێ خوه‌ یێ  شاند  و ب ناڤبه‌ینکاریا ئەمریکایێ  ته‌ڤگه‌را ڕزگاریخوازا فه‌له‌ستینێ ڕازی بوو ژ باشورێ لبنانێ ده‌که‌ڤه‌  و هه‌تا ئیلۆنا سالا 1982 ێ نێزیکی 14 هه‌زار چه‌کدار و ئه‌ندامێن ته‌ڤگه‌را ڕزگاریخوازا فه‌له‌ستینێ د بن چاڤدێریا ناڤده‌وله‌تی دا ژ باشورێ لبنانێ ده‌رکه‌تن و که‌سێ داویێ ده‌رکه‌تی یاسر عه‌ره‌فات سه‌رۆکێ ته‌ڤگه‌را ڕزگاریخوازا فه‌له‌ستینێ بوو کو ب گه‌میه‌كا‌ یونانی خوه‌ گهانده‌ تونسێ. تشته‌ک بالکێشه‌ چ ده‌وله‌تێن عه‌ره‌بی یێن جیرانێن ئیسرائیلێ ئه‌ندام و چه‌کدارێن ته‌ڤگه‌را ڕزگاریخوازا فه‌له‌ستینێ حەواندن و ئه‌و نه‌چار بوون بچن ل تونسێ ب جھ ببن.

لێ ته‌ڤی ڤێ ژی وه‌زیرێ به‌رگریێ یێ ئیسرائیلێ یێ وێ دەمێ، ئاریێل شارون، گۆت کو هێشتا دو هه‌زار (ته‌ڕۆریست)  چه‌کدارێن فه‌له‌ستینی ل باشورێ لبنانێ مانه‌ و خوه‌ د ناڤ خه‌لکێ سڤیل دا ل کامپێن په‌نابه‌ران (سابرا و شاتیلا)  خوه‌ ڤه‌شارتنه‌. د ڕوه‌شوه‌کا نه‌ زه‌لال دا ئێریش ل سه‌ر هه‌ر دو کامپان هات کرن و ب هه‌زاران که‌س ژ زارۆک، ژن و پیرۆ کال هاتن کوشتن و ئیسرائیلێ ژی ل به‌ر چاڤێن جیهانێ و هه‌موو ده‌وله‌تێن عه‌ره‌بی ئێریشی سه‌ر باشورێ لبنانێ کر و ب سالان ل وێ ده‌رێ ما.

ئه‌نجام چ بوو؟ پرسا فه‌له‌ستینێ ل باشورێ  لبنانێ نه‌هات چاره‌سه‌ر کرن، ب هه‌زاران زارۆک، ژن و پیر و کال یێن بێ گونه‌ھ هاتن کوشتن، باشورێ لبانێ هات داگیر کرن و ژێرخانیا وێ هات تێکدان کو هه‌تا ڕۆژا ئیرۆ ژی لبنان ئێش و ئه‌زیه‌تا هینگێ دکێشه‌ و هه‌ر ڕۆژا ژ باشوورێ لبانێ گوله‌یه‌ک بچه‌ ئیسرائیلێ بالەفرێن ئیسرائیل ب چری لبنانێ بۆمبه‌باران دکه‌.

مه‌خسه‌دا من ژ ڤێ یه‌کێ ئه‌ڤه‌ کو دڤێ ئه‌ڤ ژ بۆ مه‌ کوران ببه‌ ده‌رس، ئەم مفا ژێ وەربگرن  و ئه‌م وێ شاشیێ نه‌کن.

مه‌یدانا شه‌ر و شۆره‌شا پککێ باکورێ کوردستانێ یه‌، ئه‌و ل باشورێ کوردستانێ چ دکه‌؟ باشور ئازاده‌، ڕزگارکریه‌ و خوه‌دی ده‌ستهلاتداریا خوه‌ یه‌. ئه‌گه‌ر پکک ل باشور بمینه‌ تمام وه‌که‌ باشوورێ لبانێ لێ دهێ، کا چاوا ئیسرائیلی ل به‌ر چاڤێ هه‌موو ده‌وله‌تێن عه‌ره‌بان و هه‌موو جیهانێ باشورێ لبنانێ داگیر کر، ئها وه‌سا دێ ترکیا ژی ب هێجه‌تا هه‌بوونا پککێ ل به‌ر چاڤێن هه‌موو جیهانێ باشورێ کوردستانێ داگیر بکه‌ خه‌لکێ سڤیل شه‌هید و بریدار بکه‌، ئەڤ پارچا كوردستانێ یا ئازاد ژی ژ دەست ھەرە و پرسا کورد ژی ل باکور چاره‌سه‌ر نابە‌.

بەری شەرەك مەزن بقەومە و زەرەر و زیان ب ھەموو ئالیان بكەڤە، دڤێ پارتیا كاركەرێن كوردستانێ (پككە) ژ باشورێ كوردستانێ دەركەڤە و ڤەگەرە مەیدانا خوە یا راستەقینە.

نسرەت حاجی

29.01.2019